Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Σπορ από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Σπορ από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τρίτη 12 Απριλίου 2011

Παίξτε μπάλλα! (...χωρίς "ρεεε!")


Το μπέιζμπολ δε θα γίνει ποτέ δημοφιλές στην Ελλάδα. Είχε τη μεγάλη του ευκαιρία το καλοκαίρι του 2004, όταν τα γήπεδα του Ελληνικού γέμισαν από φιλάθλους, οι οποίοι χωρίς να γνωρίζουν ούτε τους κανονισμούς, περνούσαν υπέροχα κι έφευγαν κατευχαριστημένοι. Το ξέρω γιατί ήμουν εκεί.

Αυτόν τον κόσμο, το ελληνικό μπέιζμπολ δεν μπόρεσε να τον κρατήσει. Ίσως δεν είχε πέσει στα κατάλληλα χέρια, ίσως τα χρόνια που ακολούθησαν την Ολυμπιάδα να μην επέτρεπαν σ’ έναν σπόρο να βλαστήσει.

Κι επειδή άλλη Ολυμπιάδα δε θα ξαναδούμε σ’αυτήν την πλευρά της γης, η ευκαιρία χάθηκε. Αφήστε, που ούτως ή άλλως, το μπέιζμπολ είδε την έξοδο από το πρόγραμμα των Ολυμπιακών Αγώνων του 2012…

Κρίμα. Γιατί το μπέιζμπολ είναι ένα υπέροχο παιχνίδι! Οι φίλοι μου ισχυρίζονται ότι είναι αργό. Κατ’αρχήν, αυτό είναι ειρωνικό να το ακούς από άτομα που κάθονται τρεις ώρες στην καφετέρια για να πιουν ένα ποτήρι καφέ…Το μπέιζμπολ δεν είναι αργό. Έχει εσωτερικό ρυθμό. Αν αφήσεις τον εαυτό σου να τον νιώσει, τότε θ’απολαύσεις τον αγώνα. Το μπέιζμπολ , σε αντίθεση, π.χ. με το μπάσκετ,  σου δίνει τη δυνατότητα να εκτιμήσεις τη κάθε φάση, να αισθανθείς την απογοήτευση της αποτυχημένης προσπάθειας και να εκτιμήσεις την επιτυχημένη.

Οι ίδιοι φίλοι μου αντιδρούν στην ιδέα να παρακολουθήσουν ένα παιχνίδι που ανακαλύφθηκε από τους Αμερικανούς...για τους Αμερικανούς. Είναι όμως έτσι; Μάλλον όχι. Γιατί το μπέιζμπολ είναι εξέλιξη του rounders και του κρίκετ, τα οποία ανακαλύφθηκαν στα βρετανικά νησιά. Και μπορεί το μπέιζμπολ να μην έχει τη γεωγραφική εξάπλωση του ποδοσφαίρου ή ακόμα και του μπάσκετ, αλλά είναι το πιο δημοφιλές σπορ σε χώρες με μεγάλη αθλητική παράδοση, όπως η Ιαπωνία και η Κούβα.

Είναι αλήθεια όμως ότι πουθενά το μπέιζμπολ δε λατρεύτηκε τόσο όσο στις ΗΠΑ. Πουθενά αλλού δε συνδέθηκε τόσο στενά με τις ζωές εκατομμυρίων ανθρώπων. Για περίπου έναν αιώνα, από το 1860, μονοπωλούσε σχεδόν το ενδιαφέρον των παιδιών, αλλά και των μεγαλυτέρων. Η ευκολία  με την οποία παίζεται και η απλότητα των κανονισμών του επέτρεπε σε όλους να ασχοληθούν μαζί του – με τον έναν ή τον άλλον τρόπο.

Mερικά από τα πιο επιτυχημένα strips του Charles Schulz για τα Peanuts είχαν θέμα το μπέιζμπολ
Το παιχνίδι γέννησε θρύλους και ιστορίες αμέτρητες. Κανένα άλλο σπορ στην ιστορία του αθλητισμού δεν τράβηξε το ενδιαφέρον τόσων λογοτεχνών, όσο το μπέιζμπολ. Ποιος ξέρει γιατί; Ίσως γιατί οι άνθρωποι αρέσκονται να γράφουν γι’αυτά που γνωρίζουν – κι αυτά που αγαπούν. Ο Ρόμπερτ Φρόστ έγραψε ότι δεν ένιωσε ποτέ πιο άνετα στην Αμερική, από τις ώρες που παρακολουθούσε μπέιζμπολ. Ο Γουόλτ Γουίτμαν δήλωσε κάποτε ότι το μπέιζμπολ είναι εξίσου σημαντικό για την ιστορία των ΗΠΑ όσο το σύνταγμα και οι νόμοι τους.
  
Αναμφισβήτητα όμως την πιο στενή σχέση με το μπέιζμπολ φαίνεται να έχει ο Φίλιπ Ροθ, αν κρίνουμε από τη συχνότητα με την οποία εμφανίζεται στα έργα του: από το Σύνδρομο Πoρτνόι (1969) και τo Great American Novel (1973) μέχρι το Αμερικανικό Ειδύλλιο (1997), τα έργα ίσως του μεγαλύτερου εν ζωή αμερικανού συγγραφέα «μυρίζουν» έντονα φρεσκοκομμένο γρασίδι και χώμα.  

Στην πρεμιέρα της σαιζόν του 1973, ο Ροθ έγραφε στους New York Times, ότι  για εκείνον το μπέιζμπολ  ήταν  «το παιχνίδι που αγαπούσε με όλη του την καρδιά, όχι μόνο επειδή διασκέδαζε παίζοντας το (η διασκέδαση ερχόταν σε δεύτερη μοίρα, στην πραγματικότητα), αλλά για τη μυθική και αισθητική διάσταση που έδινε στη ζωή ενός αγοριού στην Αμερική - ειδικά ενός, οι παππούδες του οποίου μετά βίας μιλούσαν Αγγλικά».

Και εξηγούσε: « Το μπέιζμπολ ήταν ένα είδος κοσμικής εκκλησίας που διαπερνούσε κάθε τάξη και γεωγραφική περιοχή του έθνους, και συνέδεε εκατομμύρια επί εκατομμυρίων από εμάς  με κοινές ανησυχίες, κοινά είδωλα, τελετουργίες, ενθουσιασμούς και ανταγωνισμούς… - το μπέιζμπολ, με τις παραδόσεις και τους θρύλους του, την πολιτιστική του δύναμη, τη σύνδεση με συγκεκριμένες εποχές του έτους, την έμφυτη αυθεντικότητα, τους απλούς κανόνες και τις ξεκάθαρες τακτικές του, τα διαστήματα πλήξης και τις συγκινήσεις του, την ευρυχωρία, την αγωνία για την τελική έκβαση, τους ηρωισμούς, τις μικρές λεπτομέρειες που κάνουν τη διαφορά,  τη δική του διάλεκτο, τους ‘χαρακτήρες’ του, την παραδόξως υπνωτική ανία του, τη μυθική μεταμόρφωση του άμεσου- ήταν η λογοτεχνία της παιδικής μου ηλικίας.» 

Όταν οι ομάδες του επαγγελματικού πρωταθλήματος μπέιζμπολ των ΗΠΑ (Major League Baseball) ξεκινούν την προετοιμασία τους, ξέρεις ότι η άνοιξη αν δεν έχει φθάσει ήδη, βρίσκεται πολύ κοντά. Και κάθε αρχές Απρίλη, το πρωτάθλημα ξεκινά. Οι νικητές των κατηγοριών θα ανακηρυχθούν μετά από 162 αγώνες της κανονικής περιόδου, που διαρκεί σχεδόν 6 μήνες – μέχρι τις αρχές Οκτώβρη. Να, πιθανώς, ένας ακόμα λόγος που το μπέιζμπολ είναι τόσο παράξενα γοητευτικό – η μεγάλη διάρκεια της περιόδου. Μια καλή αρχή δεν εγγυάται την επιτυχία – και αντίστροφα, ένα κακό σερί αγώνων δε σε καταδικάζει. Ο ικανότερος και ο πιο δυνατός – σωματικά και ψυχικά – θα επικρατήσει, όχι ο πιο τυχερός ή ο ευνοημένος από ένα διαιτητικό λάθος.

Η φετινή περίοδος ξεκίνησε πριν από 12 ημέρες, χωρίς το μεγάλο φαβορί. Στην American League, επικρατέστερες ομάδες θεωρούνται οι «συνήθεις ύποπτοι» New York Yankees, oι αιώνιοι αντίπαλοί τους Boston Red Sox, οι περυσινοί φιναλίστ Texas Rangers και η ομάδα που υποστηρίζει ο Πρόεδρος Ομπάμα, Chicago White Sox.

Στην National League, επικρατέστεροι στα προγνωστικά έρχονται οι κάτοχοι του τίτλου San Francisco Giants  και ακολουθούν οι Philadelphia Phillies, οι Αtlanta Braves, και οι Cincinnati Reds. Οι νικητές των δύο κατηγοριών θα αναμετρηθούν στα τέλη Οκτωβρίου στην περίφημη World Series, την τελική φάση των πλέι οφ.

Μέχρι τότε, όμως, έχει πολύ παιχνίδι ακόμα. Πολλές συγκινήσεις, πολλές χαρές κι απογοητεύσεις. Όπως η ζωή ένα πράγμα.

Τετάρτη 16 Μαρτίου 2011

Η ώρα του "μεγάλου χορού"

Για εκατομμύρια φίλους του μπάσκετ –στις ΗΠΑ και όλον τον κόσμο- οι επόμενες 20 ημέρες είναι οι πιο σημαντικές του χρόνου. Περισσότερο κι από την περίοδο των Χριστουγέννων και την καλοκαιρινή άδεια -μαζί.

Εντάξει,παραδέχομαι ότι υπερβάλλω λίγο.Αλλά για τους φανατικούς του κολεγιακού πρωταθλήματος μπάσκετ, η τελική φάση, που ξεκινά τυπικά σε λίγες ώρες, είναι το σημαντικότερο (τουλάχιστον) αθλητικό γεγονός της χρονιάς.

Σύμφωνοι, στην Ελλάδα όπως και στον περισσότερο κόσμο, τα φώτα της δημοσιότητας πέφτουν στο NBA και τους ακριβοπληρωμένους υπεραθλητές αστέρες του. Όχι εντελώς αδικαιολόγητα. Το επίπεδο του παιχνιδιού στο επαγγελματικό πρωτάθλημα είναι πολύ ανώτερο και ικανοποιεί το μέσο φίλαθλο-τηλεθεατή που -ειδικά στις μέρες μας- απογοητεύεται πολύ γρήγορα. Αρκούν τρεις συνεχόμενες άστοχες επιθέσεις και το ζάπινγκ ξεκινά.

Όμως για τους φίλους του μπάσκετ που δεν εντυπωσιάζονται –μόνο- από το εντωπωσιακό κάρφωμα ή το "τριπλό σπάσιμο της μέσης", αλλά θέλουν κυρίως να παρακολουθούν μια "ομάδα" να προσπαθεί να νικήσει μια άλλη "ομάδα", το πραγματικό παιχνίδι πάντα θα παίζεται στα γήπεδα των αμερικανικών πανεπιστημίων.
  
Oι κυριότεροι λόγοι;

Οι αθλητές-σπουδαστές, που στη συντριπτική τους πλειοψηφία, παίζουν για τη νίκη της ομάδας του πανεπιστημίου τους και όχι για να αυξήσουν τα μηδενικά στο συμβόλαιό τους ή για να "θρέψουν" το υπερτροφικό "εγώ" τους. Σίγουρα, υπάρχουν και αυτοί που βλέπουν το σχολείο απλά σαν εφαλτήριο για το ΝΒΑ, σαν αναγκαίο κακό. Οι περισσότεροι όμως "τα δίνουν όλα" για  να κερδίσουν το θαυμασμό των δικών τους και των συμφοιτητών τους –και στην καλύτερη περίπτωση- μια  θέση σε επαγγελματική λίγκα για τα επόμενα χρόνια.

Ο προπονητής – που στο κολλέγιο δεν είναι διακοσμητικό στοιχείο, όπως σε πολλές ομάδες του NBA, αλλά πολύ συχνά ο κυριότερος πρωταγωνιστής, ο κύριος λόγος για την επιτυχία ή αποτυχία ενός "προγράμματος". Μεγάλο μέρος της δημοτικότητας του μπάσκετ βασίσθηκε σε μυθικές μορφές προπονητών του κολλεγιακού πρωταθλήματος, όπως οι αείμνηστοι Adolph Rupp (Kentucky) και John Wooden (UCLA), ο Dean Smith (North Carolina), ο ‘στρατηγός’ Bob Knight (Indiana)  και πολλοί άλλοι.

Οι φίλαθλοι -  που διαφέρουν από τους αντίστοιχους του ΝΒΑ όπως η μέρα με τη νύχτα. Ο ενθουσιασμός και το πάθος για το παιχνίδι και την ομάδα, που αντιπροσωπεύει την τοπική κοινωνία, μεταδίδεται από την εξέδρα στον αγωνιστικό χώρο και αντίστροφα. Σε όλα τα "κλειστά" υπάρχει η λεγόμενη "εξέδρα των φοιτητών", όπου οι νεαροί "τρελαμένοι" με την ομάδα τους δε σταματούν στιγμή να φωνάζουν, να χοροπηδούν, να πειράζουν τον αντίπαλο. (Για όσους αναρωτιούνται, όχι, δε σημαδεύουν με κέρματα το κεφάλι των αντιπάλων, ούτε ρίχνουν κροτίδες στον αγωνιστικό χώρο –τόσο…ξενέρωτοι!)...

Ξεκίνησα να παρακολουθώ το κολεγιακό πρωτάθλημα στο 2ο μισό της δεκαετίας του ’80. Οι…καιροί ήταν δύσκολοι για όσους ήθελαν να μάθουν αθλητικά νέα από την "άλλη πλευρά του Ατλαντικού", παρά τις πολύ φιλότιμες προσπάθειες των ελληνικών εντύπων της εποχής. Θυμάμαι να κατεβαίνω στο κέντρο μόνο και μόνο για ν’αγοράσω "ζεστή" την USA Today από τα περίπτερα της Πανεπιστημίου…

Σαν πρώτη μου εικόνα, θυμάμαι το τρίποντο του Keith Smart στην εκπνοή του τελικού του 1987, με το οποίο οι Indiana Hoosiers του Knight πήραν τον τίτλο από τους Syracuse Orange. Που να φανταζόταν ο  Knight, φανατικός "καθαρολόγος" του μπάσκετ και "ορκισμένος εχθρός" του τριπόντου ότι ένα τέτοιο σουτ θα του χάριζε τον 3ο -και τελευταίο τίτλο- της ένδοξης καριέρας του...  
Από τότε είχα την τύχη να παρακολουθήσω, πάντα από απόσταση –δυστυχώς, μεγάλους παίκτες και προπονητές και, κατά τη φιλοσοφία του αθλήματος, ακόμα μεγαλύτερες ομάδες:

- Το Duke τoυ μεγάλου "δασκάλου" Mike Krzyzewski τη διετία 1991-92, με τους Grant Hill, Christian Laettner και Bobby Hurley.
- To Κentucky του Rick Pitino το 1996. 
- Το Syracuse του Jim Boeheim το 2003,  με πρωταγωνιστή τον τότε πρωτοετή,  Carmelo Anthony.
- Tη Florida του Billy Donovan της διετίας 2006-07, την τελευταία ομάδα που κέρδισε 2 συνεχόμενους τίτλους. 
-  Τη North Carolina (φωτό κάτω)που έκανε περίπατο στον τελικό του 2009, και πολλές άλλες.

Τα πράγματα, φυσικά, έχουν αλλάξει. Χαρακτηριστικό παράδειγμα: Από κει που έκανα…χιλιόμετρα για να διαβάσω πενήντα λέξεις για κάθε αγώνα, τώρα βλέπω όποιο παιχνίδι θέλω στο internet. Πολλοί,πάντως, ισχυρίζονται –όχι εντελώς άδικα – ότι το σπορ έχει χάσει αρκετή από την αίγλη του για έναν κυρίως λόγο. Τα μεγάλα ταλέντα πλέον δεν μένουν πάνω από έναν χρόνο – το πολύ δύο – στο σχολείο. Τα χρήματα του ΝΒΑ είναι μεγάλο δέλεαρ για τα νεαρά παιδιά που δεν θέλουν να διακινδυνεύσουν ένα σοβαρό τραυματισμό μένοντας στο κολέγιο και τα 4 χρόνια – κάτι που μέχρι πριν από 10-15 χρόνια θεωρείτο αυτονόητο.

Όμως κάθε Μάρτιο, όταν φτάνει η ώρα του ‘big dance’, όπως αποκαλείται η τελική φάση με τις 64  -και από φέτος, 68- ομάδες,  είναι σαν να μην έχει αλλάξει τίποτα. Πάντα η ίδια προσμονή, ο ίδιος ενθουσιασμός, η ίδια αγωνία για τον τελικό νικητή.

Τι θα γίνει φέτος; Το μεγάλο φαβορί είναι το Ohio State, ένα πανεπιστήμιο όπου πάντα το μπάσκετ βρισκόταν σε δεύτερη μοίρα – μετά το αμερικάνικο ποδόσφαιρο. Θα μπορέσει να επικρατήσει με αντιπάλους πολύ δυνατές ομάδες- παραδοσιακές δυνάμεις, όπως το Kansas και το Duke; Θα το ξέρουμε τα ξημερώματα της 5ης Απριλίου.